Kısaca
Ev ve ofis router'larındaki misafir ağı trafiği ayırır ama kimliğe bağlı, imzalı kayıt tutmaz. Ne verir, ne vermez ve kutu bunun yanına nasıl oturur.
Hemen her router'ın ayarlarında bir "misafir ağı" düğmesi vardır. Açarsınız, ikinci bir Wi-Fi adı belirir, misafirler ona bağlanır ve iç ağınızı görmez. Peki bu, işletme için yeterli midir? Kısa cevap: trafiği ayırmak için evet, toplu kullanım sağlayıcısından beklenen kaydı tutmak için hayır. Uzun cevap aşağıda.
Misafir ağı ne verir?
Router'ın misafir ağı özelliği gerçekten işe yarar ve onu kapatmanız için bir neden yok. Genellikle şunları sağlar:
- Ayrı SSID: Misafirler ana ağın parolasını öğrenmez.
- İç ağdan yalıtım: Misafir cihazlar yazıcıya, dosya paylaşımına, kameralara ulaşamaz (modelden modele eksik olabilir; test edin).
- Basit hız sınırı: Bazı modeller misafir ağına toplam bant genişliği sınırı koyar.
- Parola ya da zamanlayıcı: Ortak parola; bazılarında belirli saatlerde kapanma.
Bu özellikler evde ve küçük bir ofiste misafir Wi-Fi için yeterlidir. Sorun, bir işletmenin misafire internet sunarken üstlendiği roldür.
Misafir ağı ne vermez?
5651 sayılı Kanun, kamuya açık yerde internet sunan toplu kullanım sağlayıcıdan iç IP dağıtım kayıtlarını tutmasını, bu kayıtların bütünlüğünü korumasını ve belirli bir süre saklamasını bekler. Router'ın misafir ağı bu beklentinin hiçbirine cevap vermez:
| Beklenti | Router misafir ağı | Hotspot-Box |
|---|---|---|
| Misafirin kimliğinin doğrulanması | Yok; ortak parola herkes için aynıdır | SMS kodu, kupon, e-posta ile doğrulama |
| Cihaz–iç IP–zaman kaydı | Geçici DHCP tablosu; yeniden başlatınca silinir | Günlük iç IP dağıtım kayıtları, kutuda saklanır |
| Kaydın doğrulama bilgisiyle bağlanması | Yok | Her oturum doğrulama bilgisine bağlıdır (telefon numarası şifreli ve maskeli) |
| Bütünlük | Yok; kayıt dosyası düz metin, değiştirilebilir | SHA-256 özet zinciri |
| Bağımsız zaman kanıtı | Yok | Her gün için RFC 3161 zaman damgası |
| Saklama süresi | Birkaç saat ya da gün, sonra üzerine yazılır | 2 yıl; süresi dolan gün otomatik silinir, silme denetim izine yazılır |
| Denetim ve dışa aktarma | Yok | Panelden doğrulama ve ZIP dışa aktarma |
| Hız, süre, kota, cihaz sayısı | Toplam sınır, belki | Misafir başına plan |
| Aydınlatma metni ve açık rıza kaydı | Yok | Portalda gösterilir, rıza kaydı tutulur |
Tablonun özü: router misafiri anonim bırakır. Ortak parolayla bağlanan yüz kişi, router'ın gözünde yüz cihazdır; hangisinin kim olduğu bilinmez. Kayıt varsa bile imzasız, zamansız ve kısa ömürlüdür.
"Ama bir şey olursa modem kayıtlarına bakılır"
Modem kayıtları genelde şu an bağlı cihazların listesidir. Geçmişe dönük sorgu yapılamaz. Yapılabilse bile kayıt, "falanca MAC şu IP'yi aldı" der; MAC'in arkasındaki kişiyi söylemez ve kaydın sonradan değiştirilmediğini kanıtlayamaz. Toplu kullanım sağlayıcısından beklenen tam da bu iki şeydir: kişiyle bağ ve bütünlük.
İşletmenizin toplu kullanım sağlayıcı sayılıp sayılmadığı, hangi yükümlülüklerin size düştüğü hukuki bir sorudur; durumunuza göre hukuki görüş alın. Kutu her iki durumda da aynı şeyi yapar: misafiri doğrular, kaydı tutar, imzalar ve saklar.
Kutu router'ın yanına nasıl oturur?
Kutu router'ı değiştirmez; router internete çıkan cihaz olarak kalır. Yerleşim şöyledir:
- Router'dan bir kablo kutunun WAN tarafına gelir.
- Kutunun LAN tarafı misafir ağının çıkış kapısı olur: misafir SSID'si bu tarafa bağlı bir erişim noktasından ya da switch'teki misafir VLAN'ından yayınlanır.
- Misafir telefonu bağlanır, portal açılır, SMS koduyla doğrulanır, internete çıkar. Kutu kaydı tutar.
Dikkat edilecek nokta: router'ın kendi misafir SSID'si kutunun arkasından geçmez; doğrudan router'dan çıkar. İki misafir ağı yan yana dururken misafirler kayıtsız olanı seçebilir. Bu yüzden router'ın misafir SSID'sini kapatın ya da yalnızca personel için kullanın. Misafire tek bir ağ adı gösterin: kutudan geçen.
Router'ın misafir ağı özelliğini personel ağı ile iç ağ arasında ayrım için kullanmaya devam edebilirsiniz; kutu misafiri ayırır, router'ın misafir ağı personelin telefonlarını ayırır.
Geçiş için dört adım
- Router'ı yerinde bırakın. İnternet aboneliği, modem ve router değişmez. Kutu için router'da boş bir port yeter.
- Kutuyu bağlayın. WAN tarafı router'a, LAN tarafı misafir AP'sine ya da switch'teki misafir VLAN'ına. Sabit IP ve port yönlendirme gerekmez.
- Misafir SSID'sini taşıyın. Misafir ağının adını kutunun arkasındaki AP'de yayınlayın; router'ın kendi misafir SSID'sini kapatın. Misafirler aynı adı görmeye devam eder, fark etmez bile.
- Test edin. Kendi telefonunuzla bağlanın, portaldan geçin, panelde oturumunuzu ve günün kaydını görün. Ertesi gün damganın alındığını kontrol edin.
Bu geçiş çoğu işletmede bir öğleden sonra sürer ve misafir deneyiminde tek değişiklik, ortak parola yerine bir kerelik SMS kodudur.
Karar vermenize yardımcı üç soru
- Misafir kimdir? Evinize gelen arkadaşsa router yeter. Kapıdan giren herkesse kayıt gerekir.
- Bir soru gelirse ne gösterirsiniz? "Şu tarihte şu IP kimdeydi" sorusuna router cevap veremez.
- Kayıt kimin elinde? Kutuda kayıtlar işletmede kalır; buluta ya da bize gitmez.
Kutu bir pfSense tabanlı güvenlik duvarıdır, kurumsal UTM'in yerini almaz; ama misafir ağı için gereken ayrımı ve kaydı tek cihazda birleştirir. Üç ürün seçeneği için ürünler sayfasına, kutunun ayrıntıları için kutu sayfasına, sık sorulan sorular için SSS bölümüne bakabilirsiniz.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık niteliği taşımaz.